Харилцаа холбооны дэд бүтэц аж үйлдвэрийн IV хувьсгалд бэлэн болжээ
Аж үйлдвэрийн IV хувьсгал сэдэвт Залуу инженерүүдийн үндэсний анхдугаар чуулган Төрийн ордонд болж байна. Монгол Улсын Ерөнхий сайдын ивээл дор НАМЗХ-оос зохион байгуулж буй уг чуулганд мэдээлэл технологи, харилцаа холбоо, уул уурхай, барилга, эрчим хүч, зам тээврийн салбарын 1000 гаруй инженер оролцож байгаа юм.
Монгол Улсын Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх чуулганыг нээж хэлсэн үгэндээ, “Нийт хүн амын гуравны нэгийг 15-34 насныхан, хөдөлмөрийн насны 50 хувийг залуучууд эзэлж буй өнөө үеийг зөв ашиглаж чадвал Монгол Улс хөгжил дэвшилд хүрэх нь гарцаагүй. Засгийн газраас 2018 онд баталсан Гурван тулгуурт хөгжлийн бодлогод аж үйлдвэрийн IV хувьсгалыг эхлүүлэх суурийг тавих зорилт дэвшүүлсэн. Дэлхий даяар эрчимтэй өрнөж буй энэ хувьсгалын үр шимийг хүртэхэд шинжлэх ухаан, технологийн салбарын мэргэжилтнүүдийн үүрэг оролцоо нэн чухал” хэмээгээд залуучууд, тэр дундаа залуу инженерүүд Монгол Улсын жинхэнэ баялаг гэдгийг онцлон тэмдэглэв.
Дэлхий дахинд аж үйлдвэрийн I, II, III хувьсгал 100 орчим жил үргэлжилсэн. Харин IV хувьсгалаар хүнийг хиймэл оюун ухаан орлож АНУ, ХБНГУ зэрэг хөгжингүй оронд ажлын байр 25-30 хувиар багасна гэсэн судалгаа гарчээ. Өөрөөр хэлбэл, аж үйлдвэрийн IV хувьсгал системийн тусламжтай их хэмжээний мэдээллийг бүрдүүлэх, боловсруулах, ашиглахад чиглэж байгаа юм. Монгол Улсын 330 сум өндөр хурдны шилэн кабелийн сүлжээнд холбогдсон бөгөөд харилцаа холбооны салбарын дэд бүтэц аж үйлдвэрийн шинэ хувьсгалд бэлэн болсон. Гагцхүү үүнийг ашиглахад бусад салбарын оролцоо хамтын ажиллагаа дутмаг байгааг мэргэжилтнүүд хэлж байв.
УИХ-ын гишүүн, НАМЗХ-ны Ерөнхийлөгч Н.Учрал: “Дэлхий дахинд аж үйлдвэрийн IV хувьсгал маш хурдацтай өрнөж байна. Биднийг нэг л өглөө сэрэхэд хүний хийдэг бүх ажлыг хиймэл оюун ухаан хийдэг болох нь. Үүнийг дагаад нийгмийн ухааны чиглэлийн мэргэжилтнүүдийг хэрхэн ажилтай орлоготой байлгах вэ гэсэн асуудал урган гарна. ХБНГУ-ын шинжлэх ухааны судалгааны зардлын 70 хувь аж үйлдвэрийн IV хувьсгалаар орлогогүй болох иргэдээ хэрхэн чадавхжуулах талаар судлахад чиглэж байна. БНХАУ шилдэг инженерүүдийг эх орондоо урьж ажиллуулж байна. Бүх салбарт хамааралтай аж үйлдвэрийн IV хувьсгалыг өндөр боловсролтой, гадаад хэлний мэдлэгтэй инженерүүдийнхээ ачаар хийж чадна. Тиймээс тэдний харилцаа холбоо, хамтын ажиллагааг сайжруулж, асуудлаа хамтдаа шийдвэрлэх боломжийг нээх Инженерүүдийн үндэсний сүлжээг өнөөдөр байгуулж байна” гэлээ.
Харилцаа холбоо, уул уурхай, барилга, эрчим хүч, зам тээврийн салбарт нарийн мэргэжлийн инженерийн боловсон хүчний нөөц дутмаг байгаа нь чуулганы үеэр хөндсөн гол асуудлын нэг байлаа. Улсын хэмжээнд жил бүр 40 мянган их дээд сургуульд элсэн суралцагчдын ердөө 17 хувь нь л инженерийн чиглэлийн мэргэжил сонгодог байна.
Жишээлбэл, уул уурхайн салбарт уламжлалт боловсруулалт, баяжуулалтын инженерүүдээс гадна эцсийн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэх бодлогын хүрээнд нарийн мэргэжилтэй боловсон хүчнийг бэлтгэх шаардлагатай байгааг “Эрдэнэс Монгол” ХХК-ийн Гүйцэтгэх захирал П.Ганхүү онцолсон юм. Тодруулбал, “Эрдэнэс Монгол” нэгдлийн хэмжээнд хэрэгжүүлж буй төсөл хөтөлбөрүүдийн хүрээнд метан хийн олборлолт, боловсруулалт болон газрын ховор элементийн чиглэлийн нарийн мэргэжилтэн, инженерүүд дутмаг байгааг хэллээ. Түүнчлэн Монгол Улсын эдийн засгийн гол ачааг нуруундаа үүрдэг уул уурхайн салбарын төслүүдийг хөдөлгөхөд эрчим хүч, зам тээвэр, барилга зэрэг бүхий л салбарын инженер, мэргэжилтнүүдийн оролцоо чухал байгааг тэрбээр тэмдэглэв.
Дижитал, буюу цахим эрэнд нэгдэх санал санаачилгыг түүчээлж буй уг чуулганаас “Залуу инженерүүдийн үндэсний сүлжээ” ТББ байгуулах, инженерүүдийн бүтээл, шинэ санааг нийгэмд танилцуулах, лаборатори төвтэй инженер судлаачдын хүрээлэн байгуулах зэрэг асуудлыг хэлэлцэн шийдвэрлэх бөгөөд чуулганаас гарсан санал, зөвлөмжийг Монгол Улсын Засгийн газарт уламжлах юм.
Монгол Улсын Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх чуулганыг нээж хэлсэн үгэндээ, “Нийт хүн амын гуравны нэгийг 15-34 насныхан, хөдөлмөрийн насны 50 хувийг залуучууд эзэлж буй өнөө үеийг зөв ашиглаж чадвал Монгол Улс хөгжил дэвшилд хүрэх нь гарцаагүй. Засгийн газраас 2018 онд баталсан Гурван тулгуурт хөгжлийн бодлогод аж үйлдвэрийн IV хувьсгалыг эхлүүлэх суурийг тавих зорилт дэвшүүлсэн. Дэлхий даяар эрчимтэй өрнөж буй энэ хувьсгалын үр шимийг хүртэхэд шинжлэх ухаан, технологийн салбарын мэргэжилтнүүдийн үүрэг оролцоо нэн чухал” хэмээгээд залуучууд, тэр дундаа залуу инженерүүд Монгол Улсын жинхэнэ баялаг гэдгийг онцлон тэмдэглэв.
Дэлхий дахинд аж үйлдвэрийн I, II, III хувьсгал 100 орчим жил үргэлжилсэн. Харин IV хувьсгалаар хүнийг хиймэл оюун ухаан орлож АНУ, ХБНГУ зэрэг хөгжингүй оронд ажлын байр 25-30 хувиар багасна гэсэн судалгаа гарчээ. Өөрөөр хэлбэл, аж үйлдвэрийн IV хувьсгал системийн тусламжтай их хэмжээний мэдээллийг бүрдүүлэх, боловсруулах, ашиглахад чиглэж байгаа юм. Монгол Улсын 330 сум өндөр хурдны шилэн кабелийн сүлжээнд холбогдсон бөгөөд харилцаа холбооны салбарын дэд бүтэц аж үйлдвэрийн шинэ хувьсгалд бэлэн болсон. Гагцхүү үүнийг ашиглахад бусад салбарын оролцоо хамтын ажиллагаа дутмаг байгааг мэргэжилтнүүд хэлж байв.
УИХ-ын гишүүн, НАМЗХ-ны Ерөнхийлөгч Н.Учрал: “Дэлхий дахинд аж үйлдвэрийн IV хувьсгал маш хурдацтай өрнөж байна. Биднийг нэг л өглөө сэрэхэд хүний хийдэг бүх ажлыг хиймэл оюун ухаан хийдэг болох нь. Үүнийг дагаад нийгмийн ухааны чиглэлийн мэргэжилтнүүдийг хэрхэн ажилтай орлоготой байлгах вэ гэсэн асуудал урган гарна. ХБНГУ-ын шинжлэх ухааны судалгааны зардлын 70 хувь аж үйлдвэрийн IV хувьсгалаар орлогогүй болох иргэдээ хэрхэн чадавхжуулах талаар судлахад чиглэж байна. БНХАУ шилдэг инженерүүдийг эх орондоо урьж ажиллуулж байна. Бүх салбарт хамааралтай аж үйлдвэрийн IV хувьсгалыг өндөр боловсролтой, гадаад хэлний мэдлэгтэй инженерүүдийнхээ ачаар хийж чадна. Тиймээс тэдний харилцаа холбоо, хамтын ажиллагааг сайжруулж, асуудлаа хамтдаа шийдвэрлэх боломжийг нээх Инженерүүдийн үндэсний сүлжээг өнөөдөр байгуулж байна” гэлээ.
Харилцаа холбоо, уул уурхай, барилга, эрчим хүч, зам тээврийн салбарт нарийн мэргэжлийн инженерийн боловсон хүчний нөөц дутмаг байгаа нь чуулганы үеэр хөндсөн гол асуудлын нэг байлаа. Улсын хэмжээнд жил бүр 40 мянган их дээд сургуульд элсэн суралцагчдын ердөө 17 хувь нь л инженерийн чиглэлийн мэргэжил сонгодог байна.
Жишээлбэл, уул уурхайн салбарт уламжлалт боловсруулалт, баяжуулалтын инженерүүдээс гадна эцсийн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэх бодлогын хүрээнд нарийн мэргэжилтэй боловсон хүчнийг бэлтгэх шаардлагатай байгааг “Эрдэнэс Монгол” ХХК-ийн Гүйцэтгэх захирал П.Ганхүү онцолсон юм. Тодруулбал, “Эрдэнэс Монгол” нэгдлийн хэмжээнд хэрэгжүүлж буй төсөл хөтөлбөрүүдийн хүрээнд метан хийн олборлолт, боловсруулалт болон газрын ховор элементийн чиглэлийн нарийн мэргэжилтэн, инженерүүд дутмаг байгааг хэллээ. Түүнчлэн Монгол Улсын эдийн засгийн гол ачааг нуруундаа үүрдэг уул уурхайн салбарын төслүүдийг хөдөлгөхөд эрчим хүч, зам тээвэр, барилга зэрэг бүхий л салбарын инженер, мэргэжилтнүүдийн оролцоо чухал байгааг тэрбээр тэмдэглэв.
Дижитал, буюу цахим эрэнд нэгдэх санал санаачилгыг түүчээлж буй уг чуулганаас “Залуу инженерүүдийн үндэсний сүлжээ” ТББ байгуулах, инженерүүдийн бүтээл, шинэ санааг нийгэмд танилцуулах, лаборатори төвтэй инженер судлаачдын хүрээлэн байгуулах зэрэг асуудлыг хэлэлцэн шийдвэрлэх бөгөөд чуулганаас гарсан санал, зөвлөмжийг Монгол Улсын Засгийн газарт уламжлах юм.
Сурталчилгаа
Чой Жин Вон: Солонгос хэлний редакцыг тогтвортой ажиллахыг дэмжинэ
14/12/2025, 15:53
Д.Дэмбэрэл, С.Баяр, Н.Алтанхуяг,С.Баярцогт нарын 95 гэрч оролцсон байна
14/12/2025, 15:51
УИХ-ын гишүүн З.Мэндсайхан баруун бүс хариуцсан Удирдах зөвлөлийн гишүүнээр ажиллана
14/12/2025, 15:49
МИАТ-ийн захирлаар томилогдсон Т.Тэлмэн гэж хэн бэ?
14/12/2025, 15:48
С.Баяр: 34 хувь бол Хөрөнгө оруулалтын гэрээг зээлийн гэрээ болгож хувиргасан
14/12/2025, 15:47
Цоожтой хаалганы цаана үйлдэгддэг харгислалыг хуулийн шинэчлэл таслан зогсоох уу?
14/12/2025, 15:45
Малын зах зээлийн дундаж үнэ
14/12/2025, 15:44
100 айлын нийтийн байрыг дахин төлөвлөх төслийн үр дүнд эхний айлууд орон сууцандаа оржээ
14/12/2025, 15:41
Шинэ орон сууцны үнэ 2024 оныхоос 11 хувиар өсжээ
14/12/2025, 15:40
"Хүнсний хувьсгал”-ын үр дүнд 53 үйлдвэр ашиглалтад оржээ
14/12/2025, 15:39
Монголын шигшээ багийн гурван дугуйчин Тайландын мэргэжлийн багт уралдана
5/12/2025, 12:31
Гадаад харилцааны сайд Б.Батцэцэг Бүгд Найрамдах Австри Улсад айлчилна
5/12/2025, 12:27
Морин хуурын найрал Ром хотноо
5/12/2025, 12:26
COP17 ХУРЛААС МОНГОЛД ЮУ ҮЛДЭХ ВЭ?
5/12/2025, 12:15
Элсэн цөлөөс олдсон захидал юу өгүүлж байна вэ?
5/12/2025, 12:13
“Энэрэл” төвийн хүүхдүүд төрсөн өдрөө тэмдэглэлээ
2/12/2025, 20:57
Forbes: 2026 онд хиймэл оюуны хөгжлийг тодорхойлох 8 чиг хандлага
2/12/2025, 20:54
Forbes: 2026 онд хиймэл оюуны хөгжлийг тодорхойлох 8 чиг хандлага
2/12/2025, 20:54
Өвлийн сард төв болон зүүн аймгуудын нутгаар цас ахиу орно
2/12/2025, 20:50
Шинжлэх ухааны салбарын судлаачдын орон тооны бус зөвлөл анхны уулзалтаа хийлээ
2/12/2025, 20:49
Бүгд Найрамдах Итали Улстай “Стратегийн түншлэл”-ийн харилцаа тогтоолоо
2/12/2025, 20:48
МОНЦАМЭ агентлагийн ахмад гэрэл зурагчин Д.Цэрэннадмид МУСГЗ цол хүртэв
26/11/2025, 15:56
Ахмад гэрэл зурагчин Д.Цэрэннадмид: Хүүхдийн зураг авч, гэрэл зурагчны гараагаа эхлүүлсэн
26/11/2025, 14:48
Ардын багш Сэндэнжавын Дуламд Хөдөлмөрийн баатар цол хүртээлээ
26/11/2025, 14:42
Ардын багш Сэндэнжавын Дуламд Хөдөлмөрийн баатар цол хүртээлээ
26/11/2025, 14:42
“Загасны Дулмаа” хэмээн олноо алдаршсан академич Аюурын Дулмаад Хөдөлмөрийн баатар цол хүртээлээ
26/11/2025, 14:39
Эрдэнэт үйлдвэрийн Дотоод хяналт, мониторингийн хэлтэс Монгол Улсын “Дотоод Аудитын Шилдэг нэгж”-ээр шалгарлаа
23/11/2025, 14:07
Ч.Батзориг: Амар амгалан гэдэг бол эцэстээ сэтгэл нэг зүйл дээр тогтож чаддаг болсон тухай юм
23/11/2025, 14:06
Aкадемич С.Нарангэрэл "Чингис хаан" одон хүртэв
23/11/2025, 14:04
Дуучин И.Мишээл “Silk Way Star” шоуны ялагч боллоо
23/11/2025, 14:03
Г.Батхүү агсаны амь насаа алдсан Төрийн ордны газар
22/05/2019, 14:51
????? ????????? SpaceX ????????? ????? ??????? ?????
19/09/2018, 11:38
26/09/2018, 10:41
9/10/2018, 12:01
?.???????? ?????? ?????? ??????? ??????????? ???-?? ?????? ?????? ???????
21/09/2018, 13:45
АНУ-ын шийдвэртэй холбоотойгоор алтны ханш буурч, нефтийн ханш өслөө
14/08/2019, 15:22
"Монголыг чиглэсэн 100 мянган жуулчин агаарын тээврээс болж аяллаа цуцалдаг"
22/04/2019, 15:55
Хэвлэл мэдээллийн салбарын гэрэл зурагчид үзэсгэлэнгээ нээв
25/03/2019, 09:25
Гайхамшигт Антрактид Девен Строссын нүдээр
21/02/2019, 10:18
Бэлтгэл хошууч генерал Б.Баярмагнай: Медальон дурсгах нь цэргийн салбарт ихээхэн хөгжсөн соёл
15/03/2019, 12:37
Эзэмшлийн газар дээрээ автомашин худалдаалж буй 15 ИААНБ-ын газар эзэмших эрхийг цуцаллаа
30/08/2019, 12:46
.jpg)
???? ?????????? ?????
3/01/2019, 19:25
ЦАГИЙН САЛХИ СЭВЭЛЗҮҮЛСЭН "ЦАГИЙН ЗӨРҮҮ" ФОРУМ
17/04/2019, 12:19
Гамшиг осол тохиолдсон үед Ард иргэдийн ирэх “Түр Цугаларах Талбай”-д
25/04/2019, 16:13
Миний харсан Энэтхэгчүүд
13/03/2019, 09:42
“Хүний эрх, эрх чөлөө" шог зургийн үзэсгэлэнгийн нээлт боллоо
17/12/2019, 14:42
Монгол, Их Британи улсын далбаатай галт тэрэг аялалд гарав
19/02/2019, 15:55
Хоккайдо: Монголын өсвөрийн гэрэл зурагчид тэргүүллээ
8/08/2019, 16:13
Жүжигчин М.Макконахи Техассын их сургуулийн профессор болжээ
30/08/2019, 13:22
Уран уургач, бугуйлчдын тэмцээнээс....
27/02/2019, 17:25
АНУ-ын шийдвэртэй холбоотойгоор алтны ханш буурч, нефтийн ханш өслөө
14/08/2019, 15:22
Уран уургач, бугуйлчдын тэмцээнээс....
27/02/2019, 17:25
????? ????????? SpaceX ????????? ????? ??????? ?????
19/09/2018, 11:38
9/10/2018, 12:01
Миний харсан Энэтхэгчүүд
13/03/2019, 09:42
Үндэсний сэтгүүл зүй үүсэж хөгжсөний 106 жилийн ойн баярын өдөр
6/03/2019, 17:04
Жүжигчин М.Макконахи Техассын их сургуулийн профессор болжээ
30/08/2019, 13:22
Г.Батхүү агсаны амь насаа алдсан Төрийн ордны газар
22/05/2019, 14:51
Хэвлэл мэдээллийн салбарын гэрэл зурагчид үзэсгэлэнгээ нээв
25/03/2019, 09:25
“Хүний эрх, эрх чөлөө" шог зургийн үзэсгэлэнгийн нээлт боллоо
17/12/2019, 14:42
26/09/2018, 10:41
"Монголыг чиглэсэн 100 мянган жуулчин агаарын тээврээс болж аяллаа цуцалдаг"
22/04/2019, 15:55
???? ?????????? ?????
3/01/2019, 19:25
Уяачдад Монгол Улсын цол хүртээв
3/02/2019, 14:32
Гайхамшигт Антрактид Девен Строссын нүдээр
21/02/2019, 10:18
?.???????? ?????? ?????? ??????? ??????????? ???-?? ?????? ?????? ???????
21/09/2018, 13:45
Б.Баярсайхан: Байгууллагууд дэргэдээ цэцэрлэг байгуулахад төр хувьсах зардлыг нь даана
12/08/2019, 19:11
Эзэмшлийн газар дээрээ автомашин худалдаалж буй 15 ИААНБ-ын газар эзэмших эрхийг цуцаллаа
30/08/2019, 12:46
Өсвөрийн шатарчдын улсын аварга багаар Хэнтий аймаг шалгарлаа
6/03/2019, 11:03
ЦАГИЙН САЛХИ СЭВЭЛЗҮҮЛСЭН "ЦАГИЙН ЗӨРҮҮ" ФОРУМ
17/04/2019, 12:19
736 сэтгэгдэл