iNet.mn дагах

Малчдын НДШ-ийг хөнгөлсөн хуулийн өөрчлөлт хэрэгжиж эхэллээ

Нийгмийн даатгалын ерөнхий хуулийн шинэчилсэн найруулгаар малчид сайн дурын даатгалд хамрагдах бол төлбөл зохих НДШ-ийн 50 хувийг төрөөс даах зохицуулалт энэ оны эхний өдрөөс албан ёсоор хэрэгжиж эхэллээ.


Малчид дээрх зохицуулалтад хамрагдахын тулд малын А дансны бичилт болон бүртгэлд онцгой анхаарах ёстой болж буйг НДЕГ-аас сануулж байна. Тодруулбал, малчид НДШ төлөх хөнгөлөлтөд хамрагдахын тулд малын А данс буюу тухайн иргэн өөрийгөө малчин гэдгийг нотлох шаардлага үүсэж буйг НДЕГ-ын Бодлогын хэрэгжилт, судалгааны газрын ахлах мэргэжилтэн С.Лхагвадорж хэлж байна.
Малчид руу чиглэсэн энэ хөнгөлөлт Нийгмийн даатгалын багц хуулийн хүрээнд хийсэн томоохон өөрчлөлтийн нэг гэдгийг онцолж байна.​​
Үүгээр малчин НДШ-ээ 20 жил тасралтгүй төлж, 15 жилийн хугацаанд мал маллаж, малын А дансаа хөтлөн баталгаажуулсан бол эмэгтэй малчин 50 насандаа, эрэгтэй малчин 55 насандаа тэтгэвэртээ гарах эрх үүсэх нь. Тухайн иргэнийг малчин гэдгийг нотлохын тулд өмнөх оных нь малын А дансны бичилт, бүртгэлийг үндэслэнэ гэдгийг тодруулж байна. НДЕГ-аас мэдээлснээр малын А дансыг:
  • малчин өрх,
  • мал бүхий өрх,
  • тавиул малын эзэн өрх,
  • бусад өрх гэж 4 янзаар бүртгэдэг байна.

Манай улсын 3.5 сая хүн амын 305 мянга нь мал малладаг. Малчдын ард 680-700 мянган хүн бий хэмээн тооцоход нийт хүн амын гуравны нэгийг малчид болон тэдний гэр бүл бүрдүүлж байна.


Малчин өрх гэдэг нь жилийн 4 улирлын турш мал аж ахуй эрхлэн, тэндээс олсон орлогоос амьжиргааны эх үүсвэрээ ханган суурин байдлаар малаа малладаг өрхийг хэлдэг байна. Мал бүхий өрхөд аймаг, сумын төв дээр амьдардаг ч малтай айлыг тооцдог аж. Ийм өрхийн эхнэр, нөхөр дээр малын А данс бүртгэгдэн хөтөлдөг ч тэдгээр нь өөр алба хашиж, ажил хөдөлмөр эрхэлдэг бол тухайн өрхөд амьдарч, зөвхөн малаа малладаг хүүхэд болон бусад хүний нэр дээр малын А дансаа бүртгүүлэхийг зөвлөж байна. Малчин нь хэн гэдгээс шалтгаалж малын А дансыг хөтөлнө гэдгийг онцлон хэлж байна.
Тодруулбал, дансыг тухайн өрхийн гишүүний хэн нэгний нэр дээр бүртгэдэг ч гэлээ энд өрхөд амьдардаг, насанд хүрсэн, ажилгүй, малаа маллаж буй хүүхдүүд ч орно. Энд мал маллаж буй бүх хүн хамрагдах тул бүгдийг нь бүртгэн А дансанд тусгаж өгөх юм байна. Ингэснээр өнөөдрийн бүртгүүлсэн залуу малчин 20-30 жилийн дараа тэтгэврээ тогтоолгох харилцаа үүсэх учир малчдыг малын А дансандаа анхааралтай, хариуцлагатай хандахыг НДЕГ-аас сануулж байна.

Өнгөрсөн оны мал тооллогын дүнгээр нийт малчдын 36 хувь нь нийгмийн даатгал төлж байна. Үлдэх 64 хувийг задалж үзэхэд 30 мянга шахам малчин малчны тэтгэвэр авдаг гэсэн судалгаа гарч, тэдний тэтгэвэрт зориулж 145.4 тэрбум төгрөгийн санхүүжилтийг зарцуулсан дүнтэй байна. Малчдын дундаж тэтгэврийн хэмжээ 557 мянган төгрөг байна. Статистик үзүүлэлтээр малчдын тоог сүүлийн жилүүдээр авч үзэхэд:
  • 2016 онд хамгийн их буюу 311.3 мянга байсан бол
  • 2017 онд 303.5 мянга,
  • 2018 онд 288.7 мянга,
  • 2019 онд 285.4 мянга,
  • 2020 онд 298.7 мянга,
  • 2021 онд 305.4 мянга,
  • 2022 онд 305.0 мянга байв. 
скачать dle 12.0
Сэтгэгдэл бичих

Сэтгэгдэл үлдээх

С.Үлэмж: Миний өвөө Ж.Самбуу Монголын төрийг 18 жил удирдаж, 64 жил тасралтгүй хөдөлмөрлөсөн

12/01/2026, 19:42

Бортээг ордын хөрөнгө оруулагчийг сонгон шалгаруулна

12/01/2026, 19:40

ГЕГ-ын даргаар П.Дэлгэрнаранг томилжээ

12/01/2026, 19:38

Монгол Улсад 2026 онд болох аялал жуулчлалын нэгдсэн цагалбар

12/01/2026, 19:36

Улсын гарди Н.Өсөхбаярын цолыг хурааж, дөрвөн жил барилдах эрхийг хасах шийдвэр гарчээ

12/01/2026, 19:31

Замын-Үүд дэх гаалийн газрын дарга О.Цэенрэгзэнг үүрэгт ажлаас нь чөлөөллөө

12/01/2026, 19:30

Р.Чингисийн оронд хурандаа Н.Лхагвасайханыг томилжээ

12/01/2026, 19:29

Н.Учрал, О.Цогтгэрэл нарын намын даргын албан тушаал албажлаа

12/01/2026, 19:28

Волейболын лигийн плей-оффт өрсөлдөх багуудын нэр тодорлоо

12/01/2026, 19:27

“Монголын сайхан бичигтэн-2025” үзэсгэлэн

12/01/2026, 19:23

Багахангай-Хөшигийн хөндий хүртэлх төмөр замын барилга угсралтын ажил 90 хувьтай үргэлжилж байна

12/01/2026, 19:21

Чой Жин Вон: Солонгос хэлний редакцыг тогтвортой ажиллахыг дэмжинэ

14/12/2025, 15:53

Д.Дэмбэрэл, С.Баяр, Н.Алтанхуяг,С.Баярцогт нарын 95 гэрч оролцсон байна

14/12/2025, 15:51

УИХ-ын гишүүн З.Мэндсайхан баруун бүс хариуцсан Удирдах зөвлөлийн гишүүнээр ажиллана

14/12/2025, 15:49

МИАТ-ийн захирлаар томилогдсон Т.Тэлмэн гэж хэн бэ?

14/12/2025, 15:48

С.Баяр: 34 хувь бол Хөрөнгө оруулалтын гэрээг зээлийн гэрээ болгож хувиргасан

14/12/2025, 15:47

Цоожтой хаалганы цаана үйлдэгддэг харгислалыг хуулийн шинэчлэл таслан зогсоох уу?

14/12/2025, 15:45

Малын зах зээлийн дундаж үнэ

14/12/2025, 15:44

100 айлын нийтийн байрыг дахин төлөвлөх төслийн үр дүнд эхний айлууд орон сууцандаа оржээ

14/12/2025, 15:41

Шинэ орон сууцны үнэ 2024 оныхоос 11 хувиар өсжээ

14/12/2025, 15:40

"Хүнсний хувьсгал”-ын үр дүнд 53 үйлдвэр ашиглалтад оржээ

14/12/2025, 15:39

Монголын шигшээ багийн гурван дугуйчин Тайландын мэргэжлийн багт уралдана

5/12/2025, 12:31

Гадаад харилцааны сайд Б.Батцэцэг Бүгд Найрамдах Австри Улсад айлчилна

5/12/2025, 12:27

Морин хуурын найрал Ром хотноо

5/12/2025, 12:26

COP17 ХУРЛААС МОНГОЛД ЮУ ҮЛДЭХ ВЭ?

5/12/2025, 12:15

Элсэн цөлөөс олдсон захидал юу өгүүлж байна вэ?

5/12/2025, 12:13

“Энэрэл” төвийн хүүхдүүд төрсөн өдрөө тэмдэглэлээ

2/12/2025, 20:57

Forbes: 2026 онд хиймэл оюуны хөгжлийг тодорхойлох 8 чиг хандлага

2/12/2025, 20:54

Forbes: 2026 онд хиймэл оюуны хөгжлийг тодорхойлох 8 чиг хандлага

2/12/2025, 20:54

Өвлийн сард төв болон зүүн аймгуудын нутгаар цас ахиу орно

2/12/2025, 20:50

Г.Батхүү агсаны амь насаа алдсан Төрийн ордны газар

22/05/2019, 14:51

????? ????????? SpaceX ????????? ????? ??????? ?????

19/09/2018, 11:38

26/09/2018, 10:41

9/10/2018, 12:01

?.???????? ?????? ?????? ??????? ??????????? ???-?? ?????? ?????? ???????

21/09/2018, 13:45

АНУ-ын шийдвэртэй холбоотойгоор алтны ханш буурч, нефтийн ханш өслөө

14/08/2019, 15:22

"Монголыг чиглэсэн 100 мянган жуулчин агаарын тээврээс болж аяллаа цуцалдаг"

22/04/2019, 15:55

Хэвлэл мэдээллийн салбарын гэрэл зурагчид үзэсгэлэнгээ нээв

25/03/2019, 09:25

Гайхамшигт Антрактид Девен Строссын нүдээр

21/02/2019, 10:18

Бэлтгэл хошууч генерал Б.Баярмагнай: Медальон дурсгах нь цэргийн салбарт ихээхэн хөгжсөн соёл

15/03/2019, 12:37

Эзэмшлийн газар дээрээ автомашин худалдаалж буй 15 ИААНБ-ын газар эзэмших эрхийг цуцаллаа

30/08/2019, 12:46

ЦАГИЙН САЛХИ СЭВЭЛЗҮҮЛСЭН "ЦАГИЙН ЗӨРҮҮ" ФОРУМ

17/04/2019, 12:19

???? ?????????? ?????

3/01/2019, 19:25

Гамшиг осол тохиолдсон үед Ард иргэдийн ирэх “Түр Цугаларах Талбай”-д

25/04/2019, 16:13

Миний харсан Энэтхэгчүүд

13/03/2019, 09:42

“Хүний эрх, эрх чөлөө" шог зургийн үзэсгэлэнгийн нээлт боллоо

17/12/2019, 14:42

Монгол, Их Британи улсын далбаатай галт тэрэг аялалд гарав

19/02/2019, 15:55

Хоккайдо: Монголын өсвөрийн гэрэл зурагчид тэргүүллээ

8/08/2019, 16:13

Жүжигчин М.Макконахи Техассын их сургуулийн профессор болжээ

30/08/2019, 13:22

Уран уургач, бугуйлчдын тэмцээнээс....

27/02/2019, 17:25

АНУ-ын шийдвэртэй холбоотойгоор алтны ханш буурч, нефтийн ханш өслөө

14/08/2019, 15:22

Уран уургач, бугуйлчдын тэмцээнээс....

27/02/2019, 17:25

????? ????????? SpaceX ????????? ????? ??????? ?????

19/09/2018, 11:38

9/10/2018, 12:01

Миний харсан Энэтхэгчүүд

13/03/2019, 09:42

Үндэсний сэтгүүл зүй үүсэж хөгжсөний 106 жилийн ойн баярын өдөр

6/03/2019, 17:04

Жүжигчин М.Макконахи Техассын их сургуулийн профессор болжээ

30/08/2019, 13:22

Г.Батхүү агсаны амь насаа алдсан Төрийн ордны газар

22/05/2019, 14:51

Хэвлэл мэдээллийн салбарын гэрэл зурагчид үзэсгэлэнгээ нээв

25/03/2019, 09:25

“Хүний эрх, эрх чөлөө" шог зургийн үзэсгэлэнгийн нээлт боллоо

17/12/2019, 14:42

26/09/2018, 10:41

"Монголыг чиглэсэн 100 мянган жуулчин агаарын тээврээс болж аяллаа цуцалдаг"

22/04/2019, 15:55

???? ?????????? ?????

3/01/2019, 19:25

Уяачдад Монгол Улсын цол хүртээв

3/02/2019, 14:32

Гайхамшигт Антрактид Девен Строссын нүдээр

21/02/2019, 10:18

?.???????? ?????? ?????? ??????? ??????????? ???-?? ?????? ?????? ???????

21/09/2018, 13:45

Б.Баярсайхан: Байгууллагууд дэргэдээ цэцэрлэг байгуулахад төр хувьсах зардлыг нь даана

12/08/2019, 19:11

Эзэмшлийн газар дээрээ автомашин худалдаалж буй 15 ИААНБ-ын газар эзэмших эрхийг цуцаллаа

30/08/2019, 12:46

Өсвөрийн шатарчдын улсын аварга багаар Хэнтий аймаг шалгарлаа

6/03/2019, 11:03

ЦАГИЙН САЛХИ СЭВЭЛЗҮҮЛСЭН "ЦАГИЙН ЗӨРҮҮ" ФОРУМ

17/04/2019, 12:19